Ergonomik iş yeri qurmaq üçün üç şeyi uyğunlaşdırmaq kifayətdir: stulun hündürlüyünü, masanın səviyyəsini və monitorun yerini. Məqsəd bədənin neytral, rahat vəziyyətdə qalmasıdır. Aşağıdakı sadə qaydalar ofisdə də, evdə də işləyir.
1. Stulu tənzimləyin
Stulun hündürlüyünü elə seçin ki, ayaqlar döşəməyə tam dayansın, dizlər isə təxminən düz bucaq əmələ gətirsin. Aşağıdakıları yoxlayın:
- Bel arxalığa söykənir, bel hissəsində dəstək var
- Oturacağın ön kənarı ilə diz arxası arasında 2-3 barmaq boşluq qalır
- Qolluqlar varsa, dirsək rahat düz yerdə dayanır
- Stul təkərləri sabitdir və döşəməyə uyğundur
Stul çox sərt və ya çox yumşaq olmamalıdır. Ayaqlar çatmırsa, kiçik ayaq dayağı istifadə edin.
2. Masa hündürlüyü
Oturanda dirsəklər təxminən masa səviyyəsində olmalı, çiyinlər qalxmamalıdır. Standart masa hündürlüyü 72-75 sm-dir. Boyu fərqli işçilər üçün hündürlüyü tənzimlənən masa idealdır. Masa ölçüləri üçün ofis masası ölçüləri yazısına baxın.
3. Monitor yeri
- Ekranın üst kənarı göz səviyyəsində və ya bir qədər aşağıda olsun
- Gözdən ekrana məsafə təxminən qolun uzunluğu (50-70 sm) olsun
- Ekran pəncərəyə yan dursun, pəncərəyə üz və ya arxa deyil
- Noutbukla uzun işləyirsinizsə, ayrıca stend və xarici klaviatura istifadə edin
4. Klaviatura və siçan
Klaviatura bədənə yaxın olsun, dirsək yanlarda rahat dayansın, biləklər düz qalsın. Siçan klaviaturanın yanında, eyni səviyyədə yerləşsin. Masanın dərinliyi bunun üçün kifayət etməlidir; 70 sm dərinlik rahat həll verir.
5. İşıq
İş yerinin işığı ekrandan yüksək olsun, amma birbaşa gözə düşməsin. Əlavə masa lampası sənədlərlə işləyəndə kömək edir. Əks (parıltı) yaranırsa, masanı yerləşdirməyə və ya mat səth seçməyə üstünlük verin.
Hərəkət və fasilə
Heç bir stul uzun saatlıq hərəkətsizliyi əvəz etmir. Hər 30-60 dəqiqədən bir ayağa qalxıb yerinizdə hərəkət etmək, bir neçə dəqiqə ekrandan uzaq baxmaq yaxşı vərdişdir. Hündürlüyü dəyişən masa ayaqüstü işləməyi asanlaşdırır. Bu ümumi iş gigiyenası məsləhətidir, tibbi tövsiyə deyil.
Mebel tərəfində nələrə diqqət etməli
- Masanın altında ayaq üçün sərbəst yer olsun.
- Çekmece bloku dizə dəyməsin.
- Kabel keçidi ilə masa üstü səliqəli qalsın.
- Sənəd rəfləri əlçatan olsun, lakin monitoru bağlamasın.
Ev ofisi qurursunuzsa, ev ofisi və iş guşəsi yazısına baxın. Məktəblilər üçün oxşar qaydalar dərs masası və stul ergonomikası məqaləsindədir.
Sifarişlə hazırlanan masa və dolab ofis personalına görə fərdi ölçüdə hazırlana bilər. Bütün həllər ofis mebeli bölməsində var.
Tez yoxlama siyahısı
Bir dəqiqəlik yoxlama ilə iş yerinizi qiymətləndirin:
- Ayaqlar döşəmədə dayanır, dizlər düz bucaq əmələ gətirir
- Dirsəklər masa səviyyəsindədir, çiyinlər rahatdır
- Ekranın üst kənarı gözdən aşağı və ya göz səviyyəsindədir
- Klaviatura və siçan bədənə yaxındır
- Sənəd və telefon asan çatılan məsafədədir
- İşıq ekrana əks etmir
Bu maddələrdən biri pozulursa, əvvəlcə stulu, sonra masanı, ən sonda ekranı tənzimləyin. Ofisdə hər işçi üçün bu tənzimləmə fərqlidir, buna görə tənzimlənən stul və uyğun ölçülü masa seçmək ən sadə həldir.
Mebel seçərkən son məsləhətlər
Ergonomik mebel almazdan əvvəl, mümkünsə, stulda 15-20 dəqiqə oturub yoxlayın. Masanın hündürlüyü və dərinliyi sizin boyunuza uyğun olsun. Sifarişlə hazırlanan masa və dolab isə fərdi ölçüyə uyğunlaşa bilir.
Ofisdə ümumi qaydalar
Əgər ofisdə bir neçə işçi var, hər birinin boyu və iş tərzi fərqlidir. Ən sadə yol hər kəsə hündürlüyü tənzimlənən stul vermək və masaları iki-üç standart hündürlükdə hazırlamaqdır. İşçi dəyişdikdə stul və monitor yeni istifadəçiyə görə yenidən tənzimlənməlidir. İş yerini ildə bir dəfə birlikdə nəzərdən keçirmək də faydalıdır.
Tez-tez verilən suallar
Ayaqüstü iş masası lazımdırmı?
Məcburi deyil, amma gün ərzində oturmaq və dayanmaq arasında dəyişmək istəyənlər üçün rahatdır.
Noutbukla ergonomik iş mümkündürmü?
Bəli, noutbuk stendi, xarici klaviatura və siçan ilə ekranı göz səviyyəsinə qaldırmaq lazımdır.
İş yeriniz üçün ölçülü mebel istəsəniz, pulsuz ölçü almaq üçün yazın.
